Goed nieuws! De energietransitie komt op stoom. Huishoudens lieten de afgelopen jaren heel veel zonnepanelen installeren. Momenteel heeft 32% van de huishoudens zonnepanelen op het dak [bron: Netbeheer Nederland]. Wereldwijd hebben Nederlanders nu zelfs de meeste zonnepanelen per hoofd van de bevolking [bron: Solar Magazine]. We zijn wereldkampioen, maar daardoor ontstaan er nieuwe uitdagingen:

  • Alle zonnepanelen bij elkaar wekken op zonnige dagen nu heel veel stroom op.
  • Op dat soort momenten is ons stroomgebruik100% fossielvrij.
  • De stroomprijzen zijn dan erg laag en soms zelfs negatief
  • Deze trend is voordelig voor huishoudens met een dynamisch contract
  • Met deze lage prijzen wordt het salderen voor energieleveranciers steeds ongunstiger
  • Zij berekenen daardoor steeds vaker terugleverkosten / boetes aan gebruikers met zonnepanelen.
  • Bij veel zon kan het elektriciteitsnetwerk overbelast raken, netverzwaring is noodzaak.
  • Soms stijgt de spanning in het netwerk teveel en kunnen omvormers van zonnepanelen uitvallen

Een thuisaccu wordt vaak genoemd als oplossing voor de  problemen die nu ontstaan. Stap 9 op deze website geeft meer inzicht om te komen tot de juiste keuze voor een thuisaccu. In dit bericht kijken we naar een concreet voorbeeld van een thuisaccu. In dit voorbeeld wordt de thuisaccu gebruikt voor de opslag van eigen zonnestroom. Zoals gemeld in stap 9 is daar nu nog geen verdienmodel of terugverdientijd voor. Zolang we kunnen salderen (naar verwachting nog tot 2027) gebruiken we het elektriciteitsnetwerk als ‘landelijke accu’, financieel gezien dan. Tot die tijd is een thuisaccu vooral milieuwinst door meer eigen gebruik van zonnestroom. Je levert wel minder terug aan het netwerk. De terugleverkosten / boete wordt daarmee ook navenant lager of zelfs nul. In dit voorbeeld is er sprake van een dynamisch contract. Een terugleverkostenboete is dan niet aan de orde. Dus vanwaar toch deze keuze voor een thuisaccu?

In het praktijkvoorbeeld lagen er al voldoende pv-panelen op de woning (circa 3.200 Wp) passend bij het jaarverbruik. Door de aanschaf van een warmtepomp, maar vooral door elektrisch te gaan rijden is het stroomverbruik aanzienlijk toegenomen. Door nu extra pv-panelen te plaatsen (circa 9.000 Wp), blijft salderen, in ieder geval tot 2027, mogelijk. Zonnepanelen zijn aanzienlijk in prijs gedaald en de aanleg van een pv-installatie is dus momenteel erg aantrekkelijk. De nieuwe pv-panelen zijn daarmee in 2027 al voor een groot deel terugverdiend.

De betrokken installateur; Sonkrag Nederland , had een ontwerp gemaakt voor een pv-installatie met een oost-west-oriëntatie. Tegen een gunstige meerprijs werd ook een hybride omvormer aangeboden. De hybride omvormer kan de opgewekte zonnestroom direct (zonder omzettingsverlies) in een accu opslaan. Als straks het salderen wordt afgeschaft kunnen er eenvoudig batterijmodules (tot max. 30 kWh) worden geplaatst. Een (extra) omvormer voor een thuisaccu is niet meer nodig. Dat bespaart straks extra kosten.

Sonkrag bood direct een (kleine) thuisaccu aan als optie. In dit praktijkvoorbeeld is nu al gekozen voor de plaatsing van een 1 batterijmodule met 5 kWh. Daarmee wordt alvast ervaring opgedaan met de werking van een batterijsysteem. Later wordt duidelijk hoeveel batterij-modules zorgen voor een optimale werking. Alle credits voor Jesse (installateur bij Sonkrag), die met de helpdesk van Growatt de installatie helemaal werkend heeft gekregen.

 Zoals in het filmpje te zien, bestaat de installatie uit:

  • Growatt MOD 9000 TL3-XH 3-fase. Door het grote vermogen van de pv-panelen is gekozen voor een 3-fasen omvormer. Dit geeft minder belasting op het net. Ook is de kans op het uitvallen van de omvormer kleiner. Met de keuze voor een hybride-omvormer, kan deze direct functioneren als omvormer voor een thuisaccu.
  • Growatt APX 98034-P2 BMS. Het bovenste blokje van de modulaire accu, die met dat ronde display, is de BMS. De BMS zorgt voor de aansturing van de thuisaccu. Deze module is dus altijd nodig.
  • Growatt APX 5.0P-B1 HV. Het onderste blokje is een batterij module met een capaciteit van 5 kWh. In totaal kunnen er maximaal 6 modules (dus totaal 30 kWh) worden aangesloten op 1 BMS..
  • De omvormer van de reeds aanwezige pv-installatie zie je aan de rechterkant.

In de groepenkast is een Growatt Smart meter (3-fase) aangebracht. Hierdoor weet de hybride-omvormer de in- / export naar het net. De Growatt shine-link-x is verbonden met de router en maakt verbinding met de omvormer. Op deze manier kan de omvormer worden uitgelezen via een app op je smartphone (ShinePhone) of een webinterface.

Wat zijn de kosten van dit systeem:

  • Het totale systeem met 5 kWh – richtprijs € 4.000 excl. BTW (inclusief installatie)
  • Iedere extra module van 5 kWh – richtprijs € 2.000 excl. BTW (inclusief installatie)
  • Deze prijzen zijn exclusief een PV-installatie met hybride-omvormer

Het is mogelijk om zelf de btw van je thuisaccu terug te vragen. Het proces is op dit moment nog omslachtig. Het is de verwachting dat de Belastingdienst in de nabije toekomst, net als voor zonnepanelen, een apart proces inricht. Lees hier meer op de website van Doe Duurzaam over de teruggave van de btw..

update 25 juni 2024

De langste dag (21 juni) is net voorbij. De dagen zijn lang en de nachten kort. Met een 100% geladen thuisaccu lukt het nu nog om de hele nacht te overbruggen met alleen eigen zonnestroom. Ik ben benieuwd hoe dat later in het jaar gaat.

Na een periode met veel regen is er nu volop zon. Al heel vroeg (5:13u) komt de zon op. De nieuwe pv-panelen op het oosten produceren in de ochtend al veel stroom. De batterij is daarmee al om 9:00u volledig, van 10 naar 100%,  opgeladen!

… wat ik helemaal vergeet, omdat je het ook niet merkt … het hele systeem werkt volautomatisch en je hebt er geen omkijken naar. Natuurlijk kijk ik nu nog ieder moment op dag naar de app op de telefoon. Maar de thuisaccu doet eigenlijk precies wat die moet doen. De accu gaat opladen als er teveel zonnestroom wordt opgewekt en gaat ontladen als er anders stroom zou worden geïmporteerd vanuit het net.

update 27 juni 2024

De afgelopen dagen was er volop zon. De woning draait nu al 72 uur volledig op zonnestroom. Alleen het laden van de elektische auto kan dit patroon verstoren. Van 10:00u tot 17:00 is er nu voldoende zonnestroom, om de EV helemaal onafhankelijk van het net op te laden. Overwaaiende bewolking zorgt wel voor verstoring. De thuisaccu springt dan direct bij. Als de bewolking langer aanhoudt redt de kleine accu van 5 kWh (versus 77 kWh in de EV) het niet meer. Mijn eerste reactie was om daarvoor op termijn een extra batterij-module aan te schaffen. De aansturing van de laadpaal lijkt een goedkopere (en duurzamere) optie. Mijn energieleverancier Tibber biedt een diverse laadpalen aan met slim-opladen via de slimme meter. Ook Growatt heeft ook enkele laadpalen in het assortiment, die laden met 100% zonnestroom, zoals de THOR 11AS-S-V1.

Bovengenoemde laadpalen maken allemaal gebruik van wisselspanning (AC), zoals iedereen thuis ook heeft. Efficiënter is een oplossing, waarbij je de gelijkspanning (DC) afkomstig van je zonnepanelen, direct de auto in gaat. Daarmee sla je ook de omvormer in je EV over! Je laadt dan je EV via een CCS-type2 (DC-snellader, zoals bij Fastned) direct vanuit de zonnepanelen. Growatt heeft een laadpaal, die kan DC-laden: de THOR 40ds-d. Gezien de richtprijs (€10.000) is dat nu geen optie en deze laadpaal wordt daarom ook niet aangeboden in Nederland. Even googelen laat zien dat deze laadpaal nu in Duistland te koop is voor slechts (!) € 5.800. Nog steeds veel te duur, maar de trend is positief!

update 28 juni 2024

Kan deze thuisaccu ook een stroomstoring overbruggen?

In deze opstelling kan dat niet, maar door een Growatt Backup Box MOD XH-BP bij te plaatsen kan dat wel. Dan moet je uiteraard wel reservecapaciteit in de accu aanhouden en het is in dit geval beperkt tot 5 kWh.

update 4 juli 2024

Tot nu deed de thuisaccu precies, wat ik ook zou willen wat ie zou doen, maar vandaag had het volgens mij voordeliger gekunt!

Vandaag 4 juli waren de (dynamische) stroomprijzen tussen 14:00u en 16:00u behoorlijk negatief, tot – 15 cent per kWh. Dus zelfs lager dan de energiebelasting in 2024 van ongeveer 13,2 cent per kWh stroom (bedragen inclusief 21 procent btw). Kortom loont het zelfs niet met salderen om te produceren. 

Het is mij nog niet gelukt om de omvormer van zonnepanelen (automatisch) uit te zetten op die momenten. Kortom de pv-panelen gaven productie. Gelukkig had ik ’s morgen wel de EV aan de laadpaal gezet, met de timer (in de EV) tussen 12:00u en 17:00u om te gaan laden. Helaas blijkt dat de thuisaccu in die periode ook is gaan ontladen om mijn afname van het net te minimaliseren. 🙁

Kortom eens uitzoeken hoe ik dat ergens kan aanpassen in de instellingen, zodat het automatisch (!) voordeliger gaat.

Heb je vragen over deze installatie? Plaats deze hieronder als reactie. We zullen deze vragen verwerken in dit artikel.

Bovenstaand bericht is geen persoonlijk advies en er kunnen geen rechten aan worden ontleend. Het bericht dient uitsluitend ter inspiratie van bewoners uit Berggierslanden om duurzame alternatieven in overweging te nemen. Help jij ons om de informatie uit dit bericht actueel en objectief te houden? Meld uw perspectief en relevante aanvullingen in een reactie op dit bericht. Wij zullen dit bericht indien nodig aanpassen. Op deze manier houden we al onze buren op de hoogte.